TCK 89 Taksirle Yaralama Suçu Nedir? Taksirle Yaralamanın Cezası Ne Kadar? 2026
TCK 89 taksirle yaralama suçu, dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranışla başkasının vücuduna acı veren, sağlığının ya da algılama yeteneğinin bozulmasına neden olan kişinin işlediği suçtur; cezası 3 aydan 1 yıla kadar hapis veya adli para cezasıdır. Yaralanma; duyu veya organ işlevinin sürekli zayıflamasına, kemik kırılmasına, konuşmada sürekli zorluğa, yüzde sabit ize, yaşamı tehlikeye sokan bir duruma veya erken doğuma yol açmışsa ceza yarısı oranında; iyileşmez hastalık, bitkisel hayat, işlev kaybı, konuşma veya çocuk yapma yeteneği kaybı, yüzün sürekli değişikliği ya da düşüğe yol açmışsa bir kat artırılır. Birden fazla kişinin yaralanmasında ceza 6 aydan 3 yıla kadar hapistir. Suç, bilinçli taksir hali hariç şikayete bağlıdır; şikayet süresi fiilin ve failin öğrenilmesinden itibaren 6 aydır ve dosya uzlaştırma kapsamındadır. Trafik kazaları bu suçun en yaygın görünümüdür.
Yaralamalı trafik kazalarının çoğu, karakolda imzalanan bir şikayetten vazgeçme tutanağıyla kapanır; ama kimse o imzanın neyi bitirdiğini, neyi bitirmediğini anlatmaz. Ceza dosyası düşer, tazminat hakkı ise yaşamaya devam eder; yanlış kurgulanan bir vazgeçme, sigorta sürecini de zora sokabilir. TCK 89 taksirle yaralama suçu, günlük hayatın suçudur: Trafik kazaları, iş kazaları, dikkatsizlikle açılan yaralar hep bu maddede toplanır. Bu yazıda suçun unsurlarını, ceza artırımlarını, şikayet süresini, uzlaştırmayı, bilinçli taksirin sonuçlarını ve ceza dosyasıyla tazminat ilişkisini avukat kaleminden anlatıyorum.
Yazı İçeriği
- TCK 89 Taksirle Yaralama Suçu Nedir?
- Taksirle Yaralamanın Cezası Ne Kadar?
- TCK 89 Ceza Tablosu
- Şikayet Süresi, Uzlaştırma ve Bilinçli Taksir
- Trafik ve İş Kazalarında Taksirle Yaralama
- Ceza Dosyası ile Tazminat İlişkisi
- TCK 89 Taksirle Yaralama Davası Avukatı Muhammet Sarıkaya
- Yargıtay Kararları ve Emsal İlkeler
- Taksirle Yaralama Suçu Şikayet Dilekçesi Örneği
- Sıkça Sorulan Sorular
TCK 89 Taksirle Yaralama Suçu Nedir?
TCK m. 89 uyarınca taksirle başkasının vücuduna acı veren veya sağlığının ya da algılama yeteneğinin bozulmasına neden olan kişi, 3 aydan 1 yıla kadar hapis veya adli para cezası ile cezalandırılır. Suçun özü, yaralanmanın istenmemesi ancak dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranışla gerçekleşmesidir. Kast varsa kasten yaralama (TCK 86), ölüm gerçekleşmişse taksirle öldürme (TCK 85) hükümleri uygulanır. Taksirin tanımı ve bilinçli taksir TCK m. 22’de düzenlenmiştir.
Taksirle Yaralamanın Cezası Ne Kadar?
Temel ceza 3 aydan 1 yıla kadar hapis veya adli para cezasıdır (TCK m. 89/1). Yaralanma; duyu veya organlardan birinin işlevinin sürekli zayıflamasına, vücutta kemik kırılmasına, konuşmada sürekli zorluğa, yüzde sabit ize, yaşamı tehlikeye sokan bir duruma ya da gebe kadının çocuğunun vaktinden önce doğmasına neden olmuşsa ceza yarısı oranında artırılır (m. 89/2). İyileşmesi olanağı bulunmayan hastalık veya bitkisel hayata, duyu ya da organ işlevinin yitirilmesine, konuşma veya çocuk yapma yeteneğinin kaybına, yüzün sürekli değişikliğine ya da düşüğe neden olmuşsa ceza bir kat artırılır (m. 89/3). Fiilin birden fazla kişinin yaralanmasına neden olması halinde ceza 6 aydan 3 yıla kadar hapistir (m. 89/4). Bilinçli taksirde ceza ayrıca üçte birden yarısına kadar artırılır ve hapis, adli para cezasına çevrilemez.
TCK 89 Ceza Tablosu
| Fıkra | Hal | Ceza |
|---|---|---|
| m. 89/1 | Temel hal | 3 aydan 1 yıla kadar hapis veya adli para cezası |
| m. 89/2 | İşlev zayıflaması, kemik kırığı, konuşmada sürekli zorluk, yüzde sabit iz, hayati tehlike, erken doğum | Ceza yarısı oranında artırılır |
| m. 89/3 | İyileşmez hastalık, bitkisel hayat, işlev kaybı, konuşma veya çocuk yapma yeteneği kaybı, yüzün sürekli değişikliği, düşük | Ceza bir kat artırılır |
| m. 89/4 | Birden fazla kişinin yaralanması | 6 aydan 3 yıla kadar hapis |
| TCK m. 22/3 | Bilinçli taksir | Üçte birden yarısına kadar artırım; paraya çevirme yapılmaz |
Şikayet Süresi, Uzlaştırma ve Bilinçli Taksir
Taksirle yaralama suçunun soruşturulması ve kovuşturulması şikayete bağlıdır; bilinçli taksir halinde şikayet aranmaz (TCK m. 89/5). Şikayet süresi, fiilin ve failin öğrenilmesinden itibaren 6 aydır (TCK m. 73). Suç uzlaştırma kapsamındadır (CMK m. 253); dosya önce uzlaştırma bürosuna gönderilir, taraflar anlaşırsa dosya kapanır. Şikayetten vazgeçme kovuşturma aşamasında davayı düşürür; ancak vazgeçme yalnızca ceza dosyasını etkiler, hukuk mahkemesindeki tazminat hakları açıkça feragat edilmedikçe devam eder. Bu nedenle vazgeçme ve uzlaşma tutanaklarındaki maddi hak ifadeleri imzalanmadan önce mutlaka incelenmelidir.
Trafik ve İş Kazalarında Taksirle Yaralama
- Trafik kazaları: Yaralamalı kazalarda kusur, kaza tespit tutanağı, kamera kayıtları ve bilirkişi raporuyla belirlenir. Alkol, hız ve ışık ihlali bilinçli taksir artırımı ve şikayet şartının kalkması sonucunu doğurur.
- İş kazaları: İşveren ve iş güvenliği sorumluları, önlem ve denetim eksiklikleri ölçüsünde sorumludur; SGK bildirimleri ve iş güvenliği raporları dosyanın temelidir.
- Diğer görünümler: İnşaattan malzeme düşmesi, sahipli hayvanın saldırısı, dikkatsiz tıbbi uygulamalar da bu madde kapsamında değerlendirilir.
Ceza Dosyası ile Tazminat İlişkisi
Taksirle yaralamada ceza dosyası, tazminat davasının delil deposudur: Kusur raporu, Adli Tıp maluliyet değerlendirmesi ve tanık beyanları hukuk dosyasına aktarılır. Yaralanan kişi; tedavi giderleri, geçici ve kalıcı iş göremezlik zararları ile manevi tazminatı kusurlu taraftan ve trafik kazalarında zorunlu trafik sigortasından talep edebilir. Ayrıntılar için trafik kazası maddi tazminat ve sigorta şirketine karşı tazminat davası yazılarına bakabilirsiniz.
Kanun metnine mevzuat.gov.tr adresindeki Türk Ceza Kanunu tam metninden ulaşabilirsiniz. Dosyanız turkiye.gov.tr üzerinden UYAP dava dosyası sorgulama ekranından takip edilebilir.
TCK 89 Taksirle Yaralama Davası Avukatı Muhammet Sarıkaya
Taksirle yaralama dosyaları küçük görünür ama iki tuzak barındırır: 6 aylık şikayet süresinin kaçırılması ve tazminat haklarını da tüketen kötü kurgulanmış vazgeçme tutanakları. Avukat Muhammet Sarıkaya, yaralamalı trafik kazası ve iş kazası dosyalarında sürücü ve işveren müdafiliği ile yaralanan taraf vekilliğini üstlenmekte; kusur raporlarına itiraz, uzlaştırma müzakereleri, bilinçli taksir tartışmaları ve maluliyet oranına dayalı tazminat taleplerini Küçükçekmece ve İstanbul genelinde tek elden yürütmektedir.
Avukat Muhammet Sarıkaya, İstanbul Barosu’na 68766 sicil numarası ile kayıtlıdır ve ağırlıklı olarak ceza hukuku, aile hukuku, miras hukuku, idare hukuku ve tazminat hukuku alanlarında çalışmaktadır. Mesleki geçmişi ve çalışma ilkeleri için avukat hakkında bilgi sayfasını inceleyebilirsiniz.
Yargıtay Kararları ve Emsal İlkeler
TCK 89’a ilişkin Yargıtay içtihadı, artırım nedenlerinin kesin raporla saptanması ve şikayet-uzlaştırma usulü üzerine yoğunlaşır. Aşağıdaki ilkeler bu uygulamayı yansıtır; dosyanıza özgü karar metinleri künyeleriyle birlikte avukat tarafından sunulmaktadır.
Yerleşik İlke: Taksirle yaralamada m. 89/2 ve 89/3’teki artırım nedenleri, iyileşme süreci tamamlandıktan sonra düzenlenen kesin raporla belirlenir; şikayete bağlı temel halde şikayet yokluğu veya süresinde yapılmaması düşme nedenidir
Yargıtay, taksirle yaralamada kemik kırığı, yüzde sabit iz ve işlev zayıflaması gibi artırım nedenlerinin geçici raporlarla değil kesin Adli Tıp raporuyla saptanması gerektiğini; basit halde suçun şikayete bağlı olduğunu, 6 aylık şikayet süresinin fiilin ve failin öğrenilmesinden itibaren işleyeceğini, süresinde şikayet bulunmaması veya kovuşturma aşamasında şikayetten vazgeçilmesi halinde düşme kararı verileceğini; bilinçli taksirin varlığı halinde ise şikayet koşulunun aranmayacağını kabul eder.
Avukat Değerlendirmesi: Kazadan hemen sonra alınan darp raporu dosyayı taşımaz; kırığın derecesi ve izin sabitliği aylar sonra netleşir. Yaralanan taraf yönünden erken vazgeçmemek ve kesin raporu beklemek, fail yönünden ise raporun derecelendirmesine itiraz etmek dosyanın matematiğini değiştirir.
Yerleşik İlke: Taksirle yaralama uzlaştırma kapsamındadır; uzlaştırma prosedürü işletilmeden kamu davası açılması veya hüküm kurulması usule aykırıdır
Yargıtay, CMK m. 253 kapsamındaki suçlarda soruşturma ve kovuşturmanın her aşamasında uzlaştırma hükümlerinin öncelikle uygulanması gerektiğini; taksirle yaralama suçunda dosya uzlaştırma bürosuna gönderilmeden iddianame düzenlenmesinin veya mahkemece uzlaştırma işlemi yapılmadan hüküm kurulmasının bozma nedeni olduğunu; uzlaşmanın gerçekleşmesi halinde kamu davasının düşürüleceğini, edimin ifasının ileri tarihe bırakılması durumunda ise hükmün açıklanmasının geri bırakılması benzeri sonuçların doğacağını kabul eder.
Avukat Değerlendirmesi: Uzlaştırma, doğru kullanıldığında iki taraf için de en hızlı çözümdür; ancak teklif edilen edimin tazminat haklarını karşılayıp karşılamadığı hesaplanmadan imza atılmamalıdır. Maluliyet oranı belli olmadan kabul edilen küçük bir edim, ileride açılacak tazminat davasını fiilen değersizleştirebilir.
Taksirle Yaralama Suçu Şikayet Dilekçesi Örneği
[…..] CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞINA
MÜŞTEKİ: [Adı Soyadı], (T.C. Kimlik No: […..]), [Adres]
VEKİLİ: Av. [Adı Soyadı], [Adres]
ŞÜPHELİ: [Adı Soyadı / Tespiti savcılıktan talep olunur], [Adres]
KONU: Şüpheli hakkında TCK m. 89 uyarınca taksirle yaralama suçundan soruşturma yapılması talebidir.
AÇIKLAMALAR
1. Müvekkilim, [tarih] tarihinde [yer] mevkiinde şüphelinin sevk ve idaresindeki [plaka] plakalı aracın çarpması / şüphelinin işyerinde gerekli güvenlik önlemlerini almaması sonucu yaralanmıştır.
2. Müvekkilim olay nedeniyle [hastane] hastanesinde tedavi altına alınmış; [kemik kırığı / hayati tehlike / yüzde iz] tespit edilmiştir. Sağlık raporları ve kaza tespit tutanağı dilekçe ekindedir.
3. Şüphelinin [aşırı hız / dikkatsizlik / önlem almama] biçimindeki kusurlu davranışı ile yaralanma arasında nedensellik bağı mevcuttur; [alkol / ışık ihlali] nedeniyle eylemin bilinçli taksirle işlendiği değerlendirilmektedir.
HUKUKİ NEDENLER
TCK m. 89, m. 22; CMK m. 158, 253 ve devamı ile sair mevzuat.
DELİLLER
Kaza tespit tutanağı, kamera kayıtları, sağlık ve Adli Tıp raporları, tanık beyanları, kusur bilirkişi incelemesi ve sair deliller.
SONUÇ VE İSTEM
Şüpheli hakkında soruşturma yapılarak kusur durumunun tespitine, müvekkilimin kesin Adli Tıp raporunun aldırılmasına ve TCK m. 89 uyarınca kamu davası açılmasına karar verilmesini saygıyla arz ve talep ederim. [Tarih]
Müşteki Vekili Av. [Adı Soyadı] – İmza
Not: Bu taslak genel bilgilendirme amaçlıdır; olaya özgü vakıalar, delil listesi ve talep sonucu bir avukat tarafından dosyanıza göre uyarlanmalıdır.
Sıkça Sorulan Sorular
TCK 89 taksirle yaralamanın cezası ne kadar?
Temel ceza 3 aydan 1 yıla kadar hapis veya adli para cezasıdır. Kemik kırığı, hayati tehlike, yüzde sabit iz gibi hallerde ceza yarı oranında; organ kaybı gibi ağır hallerde bir kat artırılır. Birden fazla kişinin yaralanmasında ceza 6 aydan 3 yıla kadar hapistir.
Taksirle yaralama şikayete bağlı mıdır, şikayet süresi ne kadardır?
Evet, temel halde şikayete bağlıdır; şikayet süresi fiilin ve failin öğrenilmesinden itibaren 6 aydır. Bilinçli taksir halinde (örneğin alkollü araç kullanımı) şikayet aranmaz ve dosya resen yürütülür.
Taksirle yaralamada uzlaşma mümkün müdür?
Evet, suç uzlaştırma kapsamındadır (CMK m. 253). Taraflar uzlaşırsa soruşturmada kovuşturmaya yer olmadığı, kovuşturmada düşme kararı verilir. Uzlaşma edimi kabul edilmeden önce maluliyet ve tazminat hesabı yapılmalıdır.
Şikayetten vazgeçersem tazminat hakkım biter mi?
Hayır. Şikayetten vazgeçme ceza davasını düşürür; ancak maddi ve manevi tazminat hakları, vazgeçme tutanağında açıkça feragat edilmedikçe devam eder. Tutanaktaki maddi haklardan feragat ifadelerine imza atmadan önce mutlaka hukuki destek alınmalıdır.
Trafik kazasında yaralanan kişi hangi haklara sahiptir?
Ceza yönünden şikayet ve uzlaştırma; tazminat yönünden tedavi giderleri, iş göremezlik zararı ve manevi tazminat talep hakkı vardır. Zorunlu trafik sigortasına başvuru da mümkündür; ceza dosyasındaki kusur ve maluliyet raporları tazminatın temelini oluşturur.
Bilinçli taksirle yaralamada ceza nasıl değişir?
Ceza üçte birden yarısına kadar artırılır, hapis cezası adli para cezasına çevrilemez ve şikayet şartı aranmaz (TCK m. 22/3, 89/5). Alkollü, aşırı hızlı veya kırmızı ışık ihlaliyle yapılan kazalar tipik bilinçli taksir halleridir.
Taksirle yaralama davası hangi mahkemede görülür?
Görevli mahkeme asliye ceza mahkemesidir. Dosya önce uzlaştırma bürosuna gider; uzlaşma sağlanamazsa yargılama yapılır ve ceza, kusur yoğunluğu ile Adli Tıp raporundaki neticelere göre belirlenir.
Avukat’a Sor
Yaralamalı trafik kazası veya iş kazası dosyanızda şikayet, uzlaştırma, kusur raporu ve tazminat süreçlerine ilişkin sorularınızı doğrudan avukata iletebilirsiniz.
Av. Muhammet Sarıkaya
Avukat Muhammet Sarıkaya, 1995 yılında İstanbul’da doğmuştur. 2009-2013 yılları arasında İstanbul’un köklü liselerinden Hasan Polatkan Anadolu Lisesi’nde öğrenim görmüş; 2014 yılında başladığı Marmara Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nden 2018 yılında mezun olmuştur. 2019 yılında avukatlık stajını tamamlayarak avukatlık ruhsatını almış ve İstanbul Barosu’na 68766 sicil numarası ile kayıtlı olarak mesleki faaliyetlerine başlamıştır. Ağırlıklı çalışma alanları ceza hukuku, aile hukuku, miras hukuku, idare hukuku ve tazminat hukukudur. Bu alanlarda bireysel ve kurumsal müvekkillere hukuki danışmanlık ve dava takibi hizmeti sunmaktadır. Mesleki faaliyetlerini hukukun üstünlüğü, adalet ilkesi, gizlilik ve mesleki etik kurallar çerçevesinde sürdürmekte; güncel mevzuat ve yargı kararlarını yakından takip ederek çözüm odaklı bir yaklaşım benimsemektedir.
Baro Doğrulaması: Avukat Muhammet Sarıkaya, İstanbul Barosu’na 68766 sicil numarası ile kayıtlıdır. İstanbul Barosu levha kaydını doğrulamak için tıklayın.